Levenstestament: ongeoorloofde betalingen?

Een levenstestament geeft vaak uitgebreide volmachten. Daarvan kan misbruik worden gemaakt. Dat blijkt uit een zaak waarin Rechtbank Den Haag recent uitspraak heeft gedaan.

De zaak betreft twee kinderen die erfgenamen zijn van hun in 2021 overleden moeder, ieder voor de helft. Moeder leed aan dementie en was in verband daarmee sinds 2018 opgenomen in een zorginstelling. Het ene kind behartigde sinds 2016 de (financiële) belangen van haar moeder, die haar daarvoor in 2016 in de vorm van een levenstestament de volmachten voor had gegeven.

In de jaren 2016 en volgende blijken diverse overboekingen te zijn gedaan naar de bankrekening van het ene kind. Tevens zijn er in die jaren kasopnamen gedaan. Het andere kind is van mening dat deze overboekingen en kasopnamen (deels) onrechtmatig zijn geweest en eist voor de Rechtbank dat deze bedragen worden terugbetaald. De Rechtbank hecht in de onderbouwing van haar uitspraak aan hetgeen is opgeschreven in het levenstestament.

2016 en 2017

In 2016 en 2017 heeft het ene kind in totaal € 15.900 ontvangen en is voor € 3.000 aan pinopnames gedaan. De Rechtbank overweegt dat niet is komen vast te staan dat deze afschrijvingen van de bankrekening van moeder tegen haar wil zijn gedaan. Moeder was in deze jaren handelingsbekwaam, aangezien zijn niet onder meerderjarigenbewind of curatele was gesteld. De notaris was verplicht om voorafgaand aan het passeren van het levenstestament de wilsbekwaamheid van moeder te onderzoeken en heeft geen aanleiding gezien om deze akte niet te passeren. Dat in 2018 de diagnose dementie volgde, betekent nog niet dat moeder in 2016 en 2017 haar wil niet meer kon bepalen. Ook haar gevorderde leeftijd (90 jaar) betekent nog niet dat zij handelingsonbekwaam is.

2018

In 2018 heeft het ene kind € 20.000 ontvangen en het andere € 17.000. De Rechtbank leest in het levenstestament de wens van moeder om beide kinderen gelijk te behandelen. Daarom moet het verschil van € 3.000 worden betaald aan de nalatenschap.

2020

In 2020 heeft het kind dat de financiële belangen van moeder behartigt aan zichzelf € 102.000 over gemaakt aan aan het andere kind € 2.000. Dit wordt onderbouwd met de stelling dat dit op verzoek van moeder is geschied, aangezien zij een in het verleden ontstaan verschil tussen beide kinderen op deze manier wilde rechttrekken. De Rechtbank overweegt dat van een dergelijk verschil, noch de wens om dit op deze manier recht te trekken, blijkt uit het levenstestament. Het verschil van € 100.000 moet daarom aan de nalatenschap worden terugbetaald.

2021

In 2021 schenkt het kind dat de financiële belangen van moeder behartigt zichzelf € 100.000 in de vorm van kwijtschelding op de koopsom voor de woning van moeder. Ook daarvan oordeelt de Rechtbank dat het in strijd is met het in het levenstestament opgenomen uitgangspunt dat de kinderen gelijk worden behandeld. Ook deze € 100.000 moeten worden terugbetaald aan de nalatenschap.

Uit deze uitspraak blijkt dat de rechter veel belang hecht aan hetgeen is opgeschreven in het levenstestament.

Inhoudsopgave