18-05-2020

Fiscale coronareserve

Deze factsheet is in pdf-format beschikbaar.

 

De coronacrisis kan als gevolg hebben dat ondernemingen over het boekjaar 2020 een verlies lijden. Dit verlies kan in de vennootschapsbelasting worden verrekend met de winst over het boekjaar 2019. Deze verrekening wordt echter pas geëffectueerd nadat de aanslagen vennootschapsbelasting over 2019 en 2020 definitief zijn vastgesteld. Met de fiscale coronareserve kan worden voorkomen dat over het boekjaar 2019 vennootschapsbelasting moet worden betaald, die pas veel later op grond van verliesverrekening kan worden terugontvangen.

Alleen in de vennootschapsbelasting

De fiscale coronareserve kan alleen in het kader van de vennootschapsbelasting worden gevormd. Vennootschapsbelasting wordt geheven van de NV en BV, alsmede van stichtingen en verenigingen die een onderneming exploiteren.

De fiscale coronareserve geldt niet voor ondernemers in de inkomstenbelasting: eenmanszaken, maatschappen en vennootschappen onder firma (VOF).

Fiscale coronareserve

De officiële naam van de reserve luidt: Fiscale reserve 2019 voor coronagerelateerd verlies 2020. De reserve is geregeld in onderdeel 8.3 van het Besluit Fiscale tegemoetkomingen naar aanleiding van de coronacrisis (Besluit noodmaatregelen coronacrisis) van 6 mei 2020, nr. 2020-9594. In de belastingplannen voor 2021 zal de wettelijke vastlegging van de fiscale coronareserve worden opgenomen.

Werking

De werking van de fiscale coronareserve volgt de verliesverrekening:

  • in 2019 wordt de reserve ten laste van de winst gebracht, waardoor het belastbaar bedrag wordt verlaagd;
  • in 2020 valt de reserve verplicht volledig vrij ten gunste van de winst.

Het beroep op de reserve mag al worden gedaan door middel van een verzoek om vermindering van de voorlopige aanslag vennootschapsbelasting over 2019. Via die weg kan het met de reserve beoogde liquiditeitsvoordeel al op korte termijn worden gerealiseerd.

Uiteraard moet de reserve worden verwerkt in de aangifte vennootschapsbelasting over 2019 en 2020. De dotatie aan de fiscale coronareserve wordt in de aangifte vennootschapsbelasting 2019 opgenomen in de rubriek overige fiscale reserves. In de aangifte vennootschapsbelasting 2020 wordt de onttrekking in dezelfde rubriek verwerkt.

Omvang van de reserve

Aan de omvang van de reserve is een maximum gesteld. Tot het bedrag van dit maximum mag de belastingplichtige zelf de omvang van de reserve kiezen en bijvoorbeeld afstemmen op het tariefopstapje.

Let op: als in 2020 na de vrijval van de fiscale coronareserve een verlies resteert, wordt dit alsnog, op basis van de wettelijke regels voor verliesverrekening, verrekend met het na de dotatie aan de fiscale coronareserve resterende belastbaar bedrag.

De omvang van de fiscale coronareserve bedraagt maximaal het laagste bedrag van:

  • het verlies in 2020, maar slechts voor zover dit verlies coronagerelateerd is;
  • de winst over 2019, zonder rekening te houden met de fiscale coronareserve (door de fiscale coronareserves kan niet in 2019 een verlies worden gecreëerd).

Het verlies is coronagerelateerd voor zover het verband houdt met de coronacrisis, bijvoorbeeld voor zover het verlies wordt veroorzaakt door omzetdaling als gevolg van de door de overheid getroffen coronamaatregelen.

Gebroken boekjaar

Belastingplichtigen met een gebroken boekjaar kunnen de fiscale coronareserve vormen in het laatste boekjaar dat eindigt in de periode van 1 januari 2019 tot en met 31 maart 2020. De reserve wordt uiterlijk in het boekjaar volgend op het boekjaar van de vorming volledig in de winst opgenomen.

Hoe toetst de Belastingdienst?

Zoals elke fiscale reserve moet ook de fiscale coronareserve door de belastingplichtige worden onderbouwd. Dit houdt in dat moet worden ingeschat welk verlies in 2020 zal worden gerealiseerd en welk deel daarvan als coronagerelateerd kan worden aangemerkt. Zoals hiervoor al aangegeven, is het toegestaan om de fiscale coronareserve te vormen voor een lager dan het maximale bedrag.

Gezien het doel van de goedkeuring ligt voor de hand dat de Belastingdienst de onderbouwing van de fiscale coronareserve marginaal toetst. Gevallen van fraude, misbruik en evident oneigenlijk gebruik zullen uiteraard worden bestreden.

Doorwerking winstafhankelijke regelingen

Het besluit meldt expliciet dat de vorming en vrijval van de fiscale coronareserve gevolgen kan hebben voor de toepassing van winstafhankelijke regelingen in de vennootschapsbelasting en dat daarvoor geen flankerende maatregelen worden getroffen.

Dit betreft de volgende regelingen:

  • de subjectieve vrijstelling voor stichtingen en verenigingen (met als gevaar: eindafrekening 2018) van artikel 6 Wet Vpb 1969;
  • de earningtrippingsregeling van artikel 15b Wet Vpb 1969 (minder grondslag betekent minder renteaftrek);
  • willekeurige afschrijving op zeeschepen (artikel 11 Uitvoeringsregeling willekeurige afschrijving);
  • de giftenaftrek, die is gemaximeerd op 50% van de winst (artikel 16 Wet Vpb 1969).

Aandachtspunten

Tot slot een aantal aandachtspunten in het kader van de fiscale coronareserve:

  • verliesverdamping: als verliezen uit jaren voor 2019 dreigen te verdampen, moet daarmee bij de keuze voor de hoogte van de reserve rekening worden gehouden (het is toegestaan om de fiscale coronareserve te vormen voor een lager bedrag dan het maximum);
  • tariefvoordeel: er kan een beperkt tarief voordeel worden behaald (dotatie in 2019 tegen 19% en vrijval in 2020 tegen 16,5%);
  • belastingrente: gedurende de periode waarin het tarief van de belastingrente is verlaagd naar 0,01% is het risico van een te hoog ingeschatte fiscale coronareserve beperkt;
  • (nog) niet geregeld is hoe met de fiscale coronareserve moet worden omgegaan bij fusies, splitsingen, etc.;
  • bij voeging tijdens het boekjaar in een fiscale eenheid ontstaat een extra boekjaar, waardoor dotatie en vrijval van de fiscale coronareserve in hetzelfde boekjaar kunnen vallen;
  • het lijkt er op dat de fiscale coronareserve nog kan worden aangepast tot 5 jaar na het betreffende boekjaar (via ambtshalve vermindering, met vrijwillige navordering).

Normale voorziening

Wellicht ten overvloede nog de opmerking dat de vorming van een normale voorziening in 2019 fiscaal niet mogelijk is. Op 31 december 2019 was de coronacrisis nog op geen enkele wijze aan de orde .De lockdown in het Chinese Wuhan ging bijvoorbeeld pas op 23 januari 2020 in.

 

Deze notitie is bedoeld om een regeling in grote lijnen uiteen te zetten. Met het oog op de leesbaarheid zijn zaken daarom vereenvoudigd weergegeven. VWG is daarom niet aansprakelijk voor de gevolgen van handelingen die naar aanleiding van deze notitie wel of niet zijn uitgevoerd.